Тры з паловай гады не выходзіла нашая штогадовая друкаванка “Svajksta”. Але вось увосень аднавілі кніжную серыю “Бібліятэка “Свайксты” (кнігай пра старабалцкія імёны “Вітаўты і Вітарты“). Дык аднаўляем і штогадовую друкаванку – адно што цяпер (пакуль што) не ў папяровым, а ў электронным выглядзе.

Апроч іншага, гэта палягчае шлях да чытача: пампуеш – чытаеш (магчыма, папярэдне раздрукаваўшы). Так жа сама было, дарэчы, і ў латышскіх дыеўтураў, якія яшчэ да нядаўна (2019-2023) рэгулярна пускалі ў свет сваю электронную друкаванку “Веснік дыеўтураў“. Зразумела, што ў нашым выпадку сваю ролю адыгрываюць і ўмовы, у якіх дзеім цяпер.

Збольшага ў друкаванку ўкладзеныя матэрыялы, што на працягу апошняга года (па праўдзе, крыху болей, бо ўзята і трохі ранейшага) з’яўляліся на старонках Svajksta.com. У нейкім сэнсе гэта “архіў” – але прыгожа спарадкаваны і падрыхтаваны, каб “замацавацца ў вечнасці”. Разам з тым штогоду мяркуем змяшчаць і штось не публікаванае на сайце. Гэтым разам гэта тэкст пра падзвінскія святыя крыніцы з друкаванага выпуску (№5, 2021) часопіса “Svajksta”, адмыслова тады напісаны полацкім этнографам і этнолагам Уладзімірам Лобачам.

Матэрыялы размеркаваныя па чатырох раздзелах: “Часабег” (актуальныя падзеі і справы), “Спадчына” (пра паняццё святасці; Лобачаў тэкст пра крыніцы; вялікі лонгрыд пра стыль), “Балтыка” (Разаўскас, Буга, тэкст пра папярэднікаў латышскай Дыеўтурыбы), “Адзінаверцы” (нарыс пра ісландца Свейнб’ёрна Бейнтэйнсана, пераклад артыкула пра актуальнасць паганства з французскага часопіса “Элементы”).

Напрыканцы – традыцыйныя рэзюмэ па-літоўску і па-латышску.

Дзеля дадатковага заахвочвання – у аздабленні скарыстаныя колькі рэдкіх ілюстрацый. Дыван (кілім), які ў этна-нацыянальным стылі стварыў Ансіс Цыруліс. Вялікага памеру пячатка князя Лугвеня з Вершнікам. Арыгінальная карта, што паказвае, як мовазнавец Казімерас Буга ўяўляў даўнейшае (да міграцый бліжэй да Балтыкі) размеркаванне балцкіх плямёнаў (Менск – латгалы, Смаленск – літоўцы). А таксама фатаграфіі з момантамі святкавання апошняга Дня адзінства балтаў 22 верасня, дый з паломніцтва на старабалцкае Павочча.

На добрае прачытанне.

Спампаваць можна тут